Мǝййиттиң жанында таяр болыўшылар

Баро ибн Озиб разыяллаҳу анҳудан рәўият қылынады:

«Биз Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўа саллам менен бирге ансорлардан бир адамды жерлеў ушын қәбир алдына бардық. Қәбир қазылып еле мǝййит қǝбирге қойылмаған еди, Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўа саллам отырды. Биз де оның жанына отырдық. Сол ўақытта ес-ҳушымыз орнында емес еди. Оның қолларында бир дарақ шақасы бар еди. Оны жерге (пикир жүритип отырғаны ушын) урып отыр еди. Басын көтерип: «Аллаҳтың аты менен қәбир азабынан панаҳ сораңлар», – деп еки-үш мәрте айтты. Кейин, және былай деди: «Әлбетте, мөмин бенде бул дүньядан ѳтип, ақыретке жүз тутатуғын болса, ақ жүзли периштелер аспаннан түседи. Олардың жүзлери тап қуяшқа уқсайды. Олар менен бирге жәннеттен алынған кепинлер ҳәм хош ийисли нәрселер болады. Ҳәттеки олар көзге көринетуғын аралықта отырады. Кейин өлим периштеси келип, оның бас ушына отырады: «Ҳей емин-еркин нәпс! Аллаҳтың мәғпираты ҳәм разылығы ушын шық», – дейди. Сол ўақытта, ол адамнан руўҳ тап местен тамшы шыққындай болып шығады. Егер сизлер бунннан басқасын көрсеңиз де, усы сыяқлы шығады. Оны өлим периштеси услайды. Егер усласа, көзди ашып-жумғаншелли ўақытқа қолынан қоймайды. Түскен периштелер оны кепинге қойып, хош ийисли нәрселерден сүртеди. Мейиттен жер жүзинде таўылатугын хош ийисли нәрселерден де хош ийислирек ийис таралып турады. Олар оны алып көтериледи. Периштелер жәмәәти алдынан өткенде: «Бул пәкизе руўҳ ким?», – десе, олар: «Пәленшениң баласы төленше», – деп дүньядағы ең шырайлы ат пенен атайды. Усылайынша дүньяның аспанына алып шығып, оның ашылыўын талап етеди. Оларға (есик) ашылады. Ҳәр бир аспандағы жақынлары оны кейинги аспанға гүзетип қояды. Усы тәризде жетинши аспанға жетип барады. Аллаҳ таала: «Бендемниң китабын жазыңлар ҳәм оны жерге қайтарыңлар, себеби мен оларды жерден жараттым, оған қайтараман ҳәм екинши мәрте жерден шығараман», дейди. Соң, оның руўҳы денесине қайтарылады. Еки периште келип отырады да, оған: «Рәббиң ким?», – деп сораў береди. Ол: «Рәббим – Аллаҳ», – дейди. Және еки периште: «Диниң не?», – деп сораў береди. Ол: «Диним – ислам», – дейди. Еки периште: «Сизлерге жиберилген ким?», – деп сораў береди. Ол: «Ол Аллаҳтың Расули», – дейди. Еки периште қандай илимлериң бар?», – деп сораў береди. Ол: «Аллаҳтың Китабын оқыдым, Оған ийман келтирип, тастыйықладым», – дейди. Сонда аспаннан бир саза келип: «Бендем ҳақ гәпти айтты. Оған жәннеттен төсек төсең ҳәм жәннеттен кийим кийдириң ҳәм жәннетке есик ашыңлар», – деп айтады. Сонда, оған жәннеттиң хош ийислеринен алып келинип, қәбири нәзер жеткен аралыққа шекем кеңейттириледи. Ҳәм жүзи шырайлы, кийими гөззал, хош ийисли кимсе келип: «Сени қуўанышқа бөлейтуғын хош хабарды айтаман, мине усы саған ўәде етилген күн», – дейди. Ол адам: «Ҳей жақсылық алып келиўши гөззал жүзли адам, кимсең өзи?», – десе, ол: «Салиҳ әмелиңмен», – дейди. Сонда ол адам: «Я Рәббим, қыяметти қайым қыл! Я Рәббим, қыяметти қайым қыл! Я Рәббим, қыяметти қайым қыл! Жәмәәтим ҳәм малым қасына қайтайын», – дейди.

Әлбетте, кәпир бенде бул дүньядан үзилип, ақыретке жүз тутқан болса, аспаннан жүзи қара, қалың түктен исленген кийимли периштелер түсип, көз жететуғын жерге отырады ҳәм: «Ҳей жаман нәпс, Аллаҳтың қәҳир ғәзебине шық», дейди. Соң, оның денесинен шығыўы жүз береди. Оннан жаны тап ызғар жүннен темирди суўырып алған сыяқлы тартып алынады. Егер жанды усласа, көз ашып-жумғаншелли ўақытқа қолынан қоймайды. Ҳәм жанды түкли кийимге салады. Оннан жер жүзинде таўылатуғын ең жаман ийис аңқып турады. Олар оның менен бирге көтерилип, периштелер жәмәәти алдынан өткенде, олар: «Бул патас руўҳ ким?», – деп сорайды. Олар: «Пәленшениң баласы төленше!», – деп дүньядағы ең жаман ат пенен атайды. Ҳәттеки дүнья аспанында тоқтап, ол жердиң ашылыўын талап етеди. Бирақ ол жер ашылмайды», – деп Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўа саллам төмендеги аятты оқыды:

(Яғный: «Олар ушын аспан есиклери ҳеш ўақыт ашылмас»). Аллаҳ таала: «Оның китабын жердиң ең төмениндеги орнына жазыңлар», десе, оның руўҳы ылақтырылып жибериледи. Соң Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўа саллам төмендеги аятты оқыды:

(Яғный, «Ким Аллаҳға ширк келтирсе, жетер, ол тап аспаннан қулаған, оны (бир қорқынышлы) күш (олжа қылып) алып кеткен яки (қатты) самал узақ жерлерге ушырып кеткен (кимсе) сыяқлы»). Оның руўҳы денесине қайтарылады ҳәм еки периште келип, оған: «Рәббиң ким?» – деп сораў береди. Ол: «Ўаҳ, ўаҳ, билмеймен», – дейди. Екеўи: «Диниң не?» – деп сораў береди. Ол: «Ўаҳ, ўаҳ, билмеймен», – дейди. Екеўи: «Сизлерге жиберилген адам ким?» – деп сораса, ол: «Ўаҳ, ўаҳ, билмеймен», – дейди. Сонда аспаннан бир саза келип: «Бендем жалған сөйледи, оған жалынлы төсек төсеп, оттан кийим кийдириңлер ҳәм оның ушын дозаққа есик ашыңлар», – дейди. Соннан кейин оған дозақ ҳәўири келип турады ҳәм қәбири тарайтырылады, соншелли тарайғанынан ҳәттеки қабырғалары бир бирине қабысып қалады. Кейин жүзи көримсиз, кийими көримсиз, жаман ийисли кимсе келип: «Сени қапа қылыўшы хабарды айтайын. Саған ўәде қылынған күн усы», – десе, ол: «Жүзиң жаманлық таралыўшы кимсең?» – дейди. Сонда ол: «Мен сениң жаман әмелиң мен», – дейди. Ол адам (қорыққанынан): «Ҳей Рәббим! Қыяметти қайым қылма», – дейди. Имам Аҳмад, Ҳоким, Абу Довуд ҳәм Байҳақий рәўият қылған.

Пўлатхон КАТТАЕВтың “Исломда жаноза” китабынан.

Айбек Джолаўшиев, Нѳкис «Имам ийшан Муҳаммад» жоме мешити имам-хатиби.
  • 125 мәрте оқылды

Paziylet.uzҚарақалпақстан мусылманлары қазыяты веб-сайты