“ПУЛ ИСЛЕП АЛЫЎ ЎАҚТЫ КЕЛДИ” ДЕЎШИЛЕРГЕ!

Коронавирус тарқалыўының алдын алыў мақсетинде ҳүкимет қарары менен усы жылдын 16-мартынан баслап журтымыздағы барлық тәлим мекемелеринде дем алыс дағазаланды. Студентлер өз үйлерине - ҳәр қыйлы ўәлаятларға қайтыўы тәбийий. Ўәлаятларға қатнаўшы такси шофёрлары да инсап пенен жол кирейлерди бурынғы баҳасында услап турыўы ҳақыйқый мусылманшылық ҳәм инсаныйлық болады.

Өкиниш пенен айтамыз, ўәлаятларға қатнаўшы көплеген такси шофёрлары пурсаттан пайдаланып қалыў мақсетинде 50-60 мың сўмлық жол кирей ҳақыны 200 мың сўмға көтергени бетсизлик ҳәм инсапсызлықтан басқа нәрсе емес. Бул басқалардың жарасы үстинде танца ойнаў, биреўдиң өлгени үстине тепкеннен басқа нәрсе емес. Адамлардың қыйналып, наразы ҳәм илажсызлықтан берген пулы сол инсапсызларға буйырарма екен?! Олар сол ақшаға нан алып, бала-шағаларына қалай жегизеди екен?! Дем алыс, студентлер өз оқыўларына қайтып киятырғанда сол шофёрлар оларға қайсы бети менен қарар екен?! Усы шофёрлар сол студентлер орнында өз перзентлерин қойып көриўи мүмкин еди! Перзентлерине сондай жағдайды рәўа көрерме еди?! Менимше, рәўа көрмейди. Солай екен, өзлерине, өз перзентлерине рәўа көрмейтуғын исти басқаларға, басқалардың перзентлерине рәўа көреме?! Ақыры бул ҳәрекет ҳәдиси шарипке муўапық ийманы кәмил емеслик белгиси!

Анас ибн Молик разияллаҳу анҳудан рәўият етиледи, «Набий саллаллаҳу алайҳи ўасаллам: «Сизлерден қандайда-бириңиз өзи ушын жақсы көрген затты бирадары ушын да рәўа көрмегенше мөмин бола алмайды», деди».

Ҳәдиси шариптеги “мөмин бола алмайды” дегени “кәмил мөмин бола алмайды” дегени.

Өзине рәўа көрмейтуғын нәрсени басқаларға рәўа көриў мусылманшылыққа қаншелли туўры келеди?! Өнимлердиң баҳасын көтерип сатып атырған сатыўшылар, жол кирей ҳақыны асырған шофёрлар, үйине еки-үш айлық азық-аўқат сатып алып, басқаларды ойламай атырған, дүкан, супермаркет саўда орынларын сып-сыйдам етип атырған қарыйдарлардың бул ислери мусылманшылыққа қаншелли туўры келеди?!

Биз вирус жуғып өлип қалыўдан соншама қорқып атырмыз, бирақ өлгеннен кейин болатуғын есап-китап, сораў-жуўаплар ҳаққында ҳеш ойлап көрмей атырмыз?! Өлим ҳәммемиздиң басымызда бар. Егер вирус жуғып өлмесеңиз де, қашан ўақты сааты келгенде өлесиз. Ҳәтте ҳәмме тәрепи бекитиўли бөлме ишинде болсаңыз да өлим сизге жетеди. Оннан қашып қутыла алмайсыз. Аллаҳ таала Қурани каримде сондай деп марҳамат еткен:

أَيْنَمَا تَكُونُوا يُدْرِكْكُمُ المَوْتُ وَلَوْ كُنْتُمْ فِي بُرُوجٍ مُشَيَّدَةٍ

“Қайда болсаңыз да өлим сизлерди табады, ҳәтте беккем қорғанлар ишинде болсаңыз да” (Ниса сүреси, 78-аят).

Сатып алынған өнимлер аўысып қалыўы, айныўы, жарамсыз ҳалға келип, таслап жиберилиўи анық. Бул болса ысырап болып, үлкен гүналардан болып табылады.

Аллаҳ таала Қурани каримде сондай деп марҳамат еткен:

يَا بَنِي آدَمَ خُذُواْ زِينَتَكُمْ عِندَ كُلِّ مَسْجِدٍ وكُلُواْ وَاشْرَبُواْ وَلاَ تُسْرِفُواْ إِنَّهُ لاَ يُحِبُّ الْمُسْرِفِينَ

“Ҳәй Адам балалары, ҳәр бир ибадат ўақтында өз зийнетиңизди алың. Жеп-ишиң ҳәм ысырап етпең. Себеби, Аллаҳ таала ысырап етиўшилерди сүймес” (Аъроф сүреси, 31-аят).

Мөмин-мусылман адам бундай пайытларда динлеслери менен бирге болып, азық-аўқатты жеткиликли муғдарда алыўы, басқаларды да ойлаўы, баҳа ҳәм жол ҳақыны да инсап пенен белгилеўи, өзин басқалардың орнына қойып көриўи, бундай гезлерде “пул ислеп алыў ўақты келди” емес ал керисинше, “инсап, сақаўат, жақсылықты басқаларға да рәўа көриў, адамгершилик, мусылманшылық этикасын көрсетиў, бул сынақтан жақсы өтип алыў пурсаты келди” деп ҳәрекет етиўи, өзиниң сақаўаты, қолы ашықлығы, адамгершилиги, анық мусылманшылығы менен ҳәммеге үлги болыўы керек. Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўасаллам мүбәрек ҳәдиси шариплеринен биринде сондай деген:

“Мөминлер өз-ара қайыр-сақаўатта, меҳир-мириўбетте бир пүтин дене киби, егер оның бир ағзасы аўрып қалса, қалған ағзалары да бул аўырыўды ысытпа ҳәм бийтаақатлық пенен қарсы алады” (Имам Муслим рәўияты).

Жоқарыда айтып өтилген сатыўшы, қарыйдар ҳәм шофёрлар мөминлердиң бирадарларыма?! Мөминлердиң басларына дәрт келип, олар дәртлес болыў, мүмкиншилиги барынша жеңиллик етип бериў орнына оларды бетер қыйнаў, тонаў мақсетинде болса усы ҳәдиске қашан әмел етеди?! Мөмин адам қашан жақынларының басына мүшкүл түскенде, олардың қасында бирге болады?!

Темамызға тийисли Өзбекстан мусылманлары басқармасы Уламалар Кеңесиниң мине бул пәтиўасын да еслатип өтсек:

“Бундай жағдайларда азық-аўқат, дәри-дәрмақ ҳәм басқа да зәрүр затларды қымбатлатыў, жасалма түрде кемтарлықты жүзеге келтириў ҳәм де халық арасында ҳәр қыйлы ҳаўлығыўлы хабарларды тарқатыў шариат тәрепинен ҳарам болып табылады”.

Адамлар өзлерин туўырламағаны, инсапқа қарай жүрмегени ушын ҳүкимет кеңселери пуқараларға жеңиллик етиў, базар ҳәм дүканлардағы баҳаларды бир баҳады услап турыў, баҳаларды жасалма асырыўдың алдын алыў мақсетинде тийисли мәмлекетлик кеңселери, атап айтқанда, мәмлекетлик салық комитети қадағалаўды күшейтип, баҳаларды жасалма асыратуғын, халықтың қәўетеринен пайдаланып пул табыўды ойлайтуғын базы биреўлерге жынайый жуўапкершилик мәселелери көрилиўин жәриялады.

Аллаҳ таала биз мөмин-мусылманларды ҳәр қыйлы кеселлик, коронавирус киби затлардан асырасын! Наўқасларға шыпа берсин! Аўыр жағдайлардан пайдаланып, тек ғана ақшасын көбейтиўди ойлайтуғынларға Жаратқанның Өзи инсап берсин!

Өзбекстан мусылманлары басқармасы Баспасөз хызмети.

  • 134 мәрте оқылды

Paziylet.uzҚарақалпақстан мусылманлары қазыяты веб-сайты