Сораў жуўаплар

Ўа алайкум ассалам. Хатна етиў сүннет. Бул ис Пайғамбарымыз алайҳиссалам дәўиринде қылынған. Ул туўылса да, қыз туўылса да жанлық сойып ақыйқа бериў қәдир болғанларға сүннети муаккада, қәдир болмағанлар бериўи шәрт емес. Пайғамбарымыз алайҳиссалам ақиқа қылып қой сойып берген.

Ҳайўанлардың гөшин жеў мәселесинде инсаният үш түрли жолды тутқан, биринши топар қәлеген нәрсесин жейди, ҳалал-ҳарамына қарамайды, ҳайўанларды буйым сыпатында көреди ҳәттеки азаплап өлтиреди. Екинши топар, улыўма гөш жемеўди өз алдына мақсет етип қояды ҳәм мусылманларды жаўызлықта айыплайды. Үшинши ҳәм туўры жол бул мусылманлардың тутқан жолы. Бул жол Аллаҳ тааланың көрсеткен жолы. Мусылманлар тек ғана ҳадал ҳайўанлардың гөшин жеўи мүмкин, онда да ҳадал жол менен шалынған болса. Мусылман адам ҳеш қашан ҳайўанға азар бериўи мүмкин емес, ҳәттеки өзи, силекейи тийсе ҳарам ететуғын ийтлерди де азаплаўы, урыўы, мүмкин емес. Шалғанда да пышақ көрсетилмей алып барылып, толық жаны шықпағанша басқа ҳәрекетлер қылынбайды. Мусылманшылыкта ҳайўанларға азар бериў дозаққа түсиўге теңлестирилген. Бир пышықты үйде қалдырып кетип, кейин ол пышық аштан өлгенде, ол адамның дозақ әҳлинен болғаны ҳәдисте айтылған. Ҳәзирде айырым бир шығыс еллеринде гөш жемеўши адамлар бар, олар ҳайўанға азар бермеймиз деп даўа қылады, бирақ адамзатқа биймәлел азар береди. Бизлерде де айырым бир гөш жеўден қайтарыўшылар бар, мисли гөш жеўди ҳарам ис деп биледи, ал қылып жүрген ислери, басқаларға азары айтып таўысып болмайды.

Егер гөшти жеў мүмкин болмағанда Пайғамбар алайҳиссалам буннан қайтарған болар еди.

Ўа алайкум ассалам. Ким қайсы кәсипти ийелесе ҳәм онда шәриятқа әмел етип ис алып барса, әлбетте ақыретте уллы дәрежелерге ерисе береди. Мысалы саўдагерлер ҳаққында айтылған ҳәдислерге қараң, бул тек ғана пайда табыўға тийисли гәплер емес. Ким қайсы кәсипти ийелесе, ҳадаллық сыпатларына ийе болса, шәриятқа әмел етилип алып барылса, әлбетте сол дәрежелерге ерисиле бериледи. Бирақ мақсет қәте қойылған болса, онда ҳәттеки шәрият илимлерин үйрениў де пайда бермейди.

Ўа алайкум ассалам. Әлбетте болады. Бирақ күнделикли өмирди өзгертип, бир шетке шегинип алып қылынбайды. Әдеттеги өмирди өткерип, қазалардан тезирек қутылыўға ҳәрекет етиледи.

Ўа алайкум ассалам. Қан нажас есапланады. Қанап атарғанын сезген ўақытта, қол менен тосып, басқаларға зыян берместен турып кетиледи.

Ўа алайкум ассалам. Азан айтыў қыйын ис емес, көп ўақыт та талап етпейди, бирақ оның пайдалары әлемге татыйды. Азан айтылған үйге қут-берекет жаўылады, жин-шайтанлар азанды еситип, сол үйден қашады, таза үйге көшкенде, таза бир жерге барғанда да әдетте азан айтылады, азанның сөзлери бул Аллаҳты уллылаў, Аллаҳға ийман келтириў, пайғамбарды мойынлаў, адамларды жақсылыққа шақырыўдан ибарат. Намаздан алдын азан айтыўдыў ҳүкими мәзҳабымызда сүннет, соған қарамай, көпшилик уламалар азан айтыўды шәрт деген.

Ўа алайкум ассалам. Ондай гәплер қәте түсиник. Мусылманшылықта ҳәр бир ис шәрият шегарасында болады. Ҳайўанларды бийкарға, кеўил хошлыққа өлтириў жоқ, бул үлкен гүналардан. Керек ўақытта керегинше пайдаланыў ғана бар. Бул ислерде ҳәддинен асқанлар, яғный артықша оларға азар бергенлер, ысырап еткенлер, муқаддеслестиргенлер Аллаҳтың алдында жуўап береди.

Soraw beriw

Paziylet.uzҚарақалпақстан мусылманлары қазыяты веб-сайты