Сораў жуўаплар

Ўа алайкум ассалам. Әлбетте талақ қойыў жақсы ис емес. Ҳадал нәрселердиң ишинде Аллаҳға ең жағымсызы талақ делинген ҳәдиси шәрийфте.

Бул жерде тек ҳүким тәрептен айтқан, яғный талақ ер адамның қолында екени, айырым бир ер адамлар ойланбастан талақ қойып қойыўы, соның ушын гүманшыл ҳаяллар да күйеўиниң телефонына шекем тексере берместен, күйеўине туўры исениўи керек екени, усы арқалы шаңарағын асыраўы керек екенин түсинемиз.

Ўа алайкум ассалам. Таҳажжуд намаздың орнына парыз намазды оқыў керек. Мың таҳажжуд намаз бир парыздың орнын баса алмайды. Таҳажжуд намазы бул парыз емес.

Ўа алайкум ассалам.

Ибн Аббас разыяллаҳу анҳудан рәўият етиледи:

«Расулуллаҳ саллаллаҳу алайҳи ўасаллам Аббас ибн Абдулмутталибке:

«Ҳәй Аббас! Ҳәй әмеки! Саған берейин бе? Саған рейим етейин бе? Сени иззет етейин бе? Сени он қәсийетли етип қояйын ба? Қашан сен соларды қылсаң, Аллаҳ сени гүналарыңды: алдыңғы ҳәм кейинги, ескиси ҳәм жаңасы, қәтелесип ҳәм қастан, үлкен ҳәм кишисин, жасырын ҳәм әшкарын кеширеди. Сол он қәсийет: төрт рәкәәт намаз оқыўың. Ҳәр рәкәәтта «Фатиҳа»ны ҳәм бир сүре оқыйсаң. Биринши рәкәәтта қирәәт қылып болсаң, турған ҳалыңда: «Субҳаналлоҳи ўәл¬ҳамду лилләҳи ўәлә иләҳә иллалоҳу ўаллоҳу әкбәр» деп он бес мәрте айтасаң. Соң руку қыласаң ҳәм рукуда турған ҳалыңда оларды он мәрте айтасаң. Кейин сәждеге қыласаң ҳәм оларды сәжде еткен ҳалыңда он мәрте айтасаң. Кейин басыңды сәждеден көтерип, оларды он мәрте айтасаң. Кейин сәжде қылып, және он мәрте айтасаң. Кейин басыңды көтерип (отырып) оларды он мәрте айтасаң. Булар бир рәкәәтта жетпис бес мәрте болады. Буны төрт рәкәәтта да қыласаң. Егер бул намазды ҳәр күни оқый алсаң, усыны қыл. Егер қыла алмасаң, ҳәр жумада бир мәрте қыл. Егер оны да қыла алмасаң, ҳәр айда бир мәрте қыл. Егер оны да қыла алмасаң, ҳәр жылы бир мәрте қыл. Егер оны да қыла алмасаң, өмириңде бир мәрте қыл», деди».

Басқа бир рәўиятта:

«Егер сен Жер әҳлиниң ең үлкен гүнакары болсаң да, әлбетте, оның менен сен кеширилесең», деген қатар қосылған.

Әбиў Даўыт рәўият еткен.

Термизийдиң рәўиятында:

«Егер гүналарың қум төбесиндей болса да, Аллаҳ оларды сеннен мағфират қылады», делинген.

Шолыў: Бул ҳәдисти Әбиў Даўыт ҳәм Термизийден басқа Ибн Мажа, Байҳақий, Ибн Хузайма, Ҳәким, Ибн Ҳиббан, Ибн Мүбәрек, Табараный, Хатиб, Ажурий, Әбиў Саъид ас-Самъаний ҳәм Әбиў Муўса Мананий ҳәм Имам Бухарый «Жузул Қуран»да рәўият еткен.

Ибн Әбиў ас-Сайф ал-Яманий «Ал-ламъа фий рағоиби яўмил жумъа» китабында Термизийдиң төмендеги гәпларин келтиреди:

«Тәсбиҳлер намазын жума күни заўал ўақтында оқыў мустаҳаб. Яғный жумадан кейин намазлыгерге шекем. Биринши рәкәәтта «Фатиҳа»дан кейин «Тәкәсур»ды оқыйды, екиншисинде «Ўәл аср»ди, үшиншисинде «Кәфируўн»ды, төртиншисинде «Ихлас»ты оқыйды, деп турып ақырында оқыйтуғын қосымша дуўаны да келтирген.

Әбиў Усман ал-Хайрий аз-Зәҳид:

«Қыйыншылықлар ҳәм ғам-қайғылар ушын тәсбиҳлер намазынан да жақсырақ нәрсе көрмедим», деген.


Ўа алайкум ассалам. Барған жериңизде он бес күн ҳәм оннан көп турмақшы болсаңыз, ол жақта да муқим боласыз, яғный усы жақта оқығаныңыздай етип оқый бересиз. Он бес күннен кем турмақшы болсаңыз, онда төрт рәкатлы парыз намазларыңызды еки рәкат етип оқыйсыз. Баратырғанда ҳәм қайтып киятырғанда да төрт рәкатлы парыз намазларыңызды еки рәкат етип қысқартып оқыйсыз.

Ўа алайкум ассалам.

«Нәбий саллаллаҳу алайҳи ўасаллам:

«Аллаҳтың Китабында бир сүре бар. Оның аятлары отыз. Ол өз саҳибин гүналары кеширилгенше шәпәәт етеди. Ол - «Табарокаллазий биядиҳил Мулк», деди».

Соның ушын да қолдан келгенше усы сүрени ядлаўға ҳәрекет етиў керек.

Ўа алайкум ассалам. Намазды ақырғы ўақтына шекем кешиктириў мәкруҳ болады. Намазлыгерди Қуяш батыўынан алдын баслап үлгерсек, намаз дурыс болады. Басқа нвмазлар ондай емес.

Ўа алайкум ассалам. Муўса алайҳиссалам дәўиринде Хизр алайҳиссалам жасаған, соны бизлердиң тилимизде Қыдыр ата, деп атайды. Хизр алайҳиссалам жүдә илимли адам болған ҳәттеки Муўса алайҳиссалам Аллаҳ таала таңлаған пайғамбар болыўына қарамастан, оннан илим алыў ушын қасына барған. Бирақ Рамазанда Қыдыр ата келеди екен, деген гәплердиң тийкары жоқ, ондай гәплер айтылмаған.

Ўа алайкум ассалам. Қойымшылықтың қасынан өтип баратырғанда еки аят болса да оқып, өткенлерге саўабын бағышлаў жақсы ис. Алдынлары усы ис қылынған. Өткен әсирде адамларды диннен узақластырыў сиясаты алып барылыўы нәтийжесинде ҳәттеки ер адамлар да Қуран оқыўды билмейтуғын бир аўҳалға жетти. Себеби диний тәлим қадаған еди. Енди олар әкелери киби Қуран оқый алмаса да, олар қойымшылықтың қасына келгенде әкелери қылған ислерин көрген еди. Олар әкелеринен тек усыны ғана үйрене алды. Ал оннан кейинги әўлад, яғный сиз бенен биз, әкелеримиздиң тек ғана еки қолын жүзине сыйпап өткенин ғана көргенбиз ҳәм неге ондай қылыўын түсинбей атырмыз.

Мусылманлар өз динин ҳақыйқый мәниде үйренсе ғана турмысы гөззал аўҳалға қайтады.

Ўа алайкум ассалам. Тәсбиҳ әдетте оң қол менен саналады. Тәсбиҳ мойынға тағып жүрилетуғын нәрсе емес.

Soraw beriw

Paziylet.uzҚарақалпақстан мусылманлары қазыяты веб-сайты